جلد پشتی
داخل رو نگاه کنید

نقدی بر تعریف علم اقتصاد از منظر مبانی اسلامی

چکیده:

برخلاف ادعای موجود در علم اقتصاد مبنی بر محدودیت منابع و نامحدود بودن نیازهای انسان ناشی از فلسفه فایده‌گرایی،نشان داده می‌شود که منابع این جهان برای نیازهای انسان کافی بوده و مشکل ظلم کردن برخی انسان‌ها به انسان‌های دیگر و کفران نعمت است. براساس تعریف‌های علم اقتصاد که پیش از این ارائه شد،تلقی‌های متفاوتی از موضوع علم اقتصاد(رفتار اقتصادی)وجود دارد:برخی«رفتارهایی که درباره تولید و توزیع و مصرف است»و برخی«رفتارهایی که درباره ثروت است»و برخی«رفتارهای مرتبط با اشیای مادی مورد احتیاج و غیر رایگان»و برخی«رفتارهایی که برای رسیدن به وضع مادی رفاه و استفاده از آن انجام می‌شود»را موضوع علم اقتصاد تلقی کرده‌اند. هریک از این هفت تعریف را بپذیریم،قلمرو علم اقتصاد متفاوت می‌شود؛برای مثال، براساس تعریف نخست،کسی که به انگیزه کسب سود یا اعتبار در بازار رفتاری انجام دهد که متعلق آن مال و ثروت نیست و اثر فرهنگی دارد؛به‌طور مثال،به مسجد رود و نماز بخواند یا مردم را امر به معروف و نهی از منکر کند یا رفتاری که آثار سیاسی دارد انجام دهد،رفتارهای وی اقتصادی است و باید در علم اقتصاد مورد مطالعه قرار گیرد. با این وجود علم اقتصاد با نگاه تک رشته‌ای به مطالعه رفتارهایی می‌پردازد که متعلق آنها اموال است و به انگیزه منافع مادی مانند سود یا مطلوبیت صادر می‌شود و اثر اقتصادی دارد. براساس جهان‌بینی اسلامی علت آنکه منابع این جهان نیازهای تمام انسان‌ها را برآورده نمی‌کند،محدودیت منابع و نامحدود بودن نیازها نیست؛بلکه علت آن ظلم و کفران نعمت است و دانش اقتصاد وقتی دانشی مفید خواهد بود که در جهت رفع این دو مشکل به مطالعه بپردازد و راه‌های رفع آنها را بیابد.

تحصیلات

سیدحسین میرمعزی: –
علی اصغر قائمی نیا: کارشناس ارشد اقتصاد دانشگاه صتعتی شریف

سمت

سیدحسین میرمعزی: دانشیار پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی
علی اصغر قائمی نیا: –

تعداد صفحات

22

فصلنامه

فصلنامه علمی-پژوهشی اقتصاد اسلامی، دوره 11، شماره 43، زمستان 1390

نویسنده

سیدحسین میرمعزی,

علی اصغر قائمی نیا

ناشر

پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی

نقد و بررسی

هیچ دیدگاهی هنوز نیست.

اولین نفری باشید که نظر می دهید “نقدی بر تعریف علم اقتصاد از منظر مبانی اسلامی”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

2 × دو =