جلد پشتی
داخل رو نگاه کنید

عدالت سیاسی از منظر قرآن و روایات: تأملی در برابری سیاسی

چکیده:

مسئله پژوهش حاضر این است که: بر اساس آموزه‎های قرآنی و روایی، عدالت سیاسی چه نسبتی با برابری سیاسی مطرح در نظام‎های مردم‏سالار دارد؟ پاسخ این است که برابری مطرح درنظام‎های مردم‏سالار درسه عرصه فلسفی (مقدمه و زمینه‏ساز برابری سیاسی)، سیاسی و غیرسیاسی (لازمه‎ برابری سیاسی) با روح آموزه‎های دینی هماهنگ است؛ درعین‏حال، تفسیر دینی از برابری سیاسی و نیز برابری غیرسیاسیِ ملازم با برابری سیاسی، تفاوت‎هایی جزئی با برابری مطرح در نظام‎های مردم‎سالار دارد. به‏منظور اثبات فرضیه، دوآموزه‎‎ کلامی ـ فقهیِ «اباحه» و «عدم ولایت» مبنای تحلیل قرآنی ـ روایی قرار گرفته است. آن روی سکه، اصل اباحه مشروعیت‏یابی توافقات اجتماعی شهروندان جامعه‎ دینی، برای تنظیم قواعد عمومی جامعه است و اینکه قوانین دولتی زمانی مشروع است که افزون بر هماهنگی با قوانین مصرّح شرعی، از خواست مردم سرچشمه گیرد. همچنین اصل عدم ولایت، بیانگر مشارکت حداکثری مردم در اداره‎ سیاسی، عدم دخالت دولت در حوزه‎ خصوصی و نظارت مردم بر تصمیم‏های سیاسی است. آموزه‎های دینی هماهنگ با دو اصل یادشده، برابریِ ذاتیِ انسان‎ها را تأیید می‏کنند، ولی در برابری سیاسی، بین حاکمیت و حکومت تفاوت قائل‎‏اند و در برابری‎های اقتصادی و اجتماعی، همراه با تأیید برابری نسبی مطرح در نظام‎های مردم‏سالار، از آن فراتر رفته، با قاطعیت تمام وظایف گسترده‎ای را متوجه جامعه و حکومت می‏سازند.

[pdf-embedder url=”https://ketabshenakht.com/wp-content/uploads/2020/09/PSQ_Volume-19_Issue-شماره-76-زمستان-95_Pages-53-84.pdf” title=”PSQ_Volume 19_Issue شماره 76 – زمستان 95_Pages 53-84″]

سمت

عضو هیأت علمی گروه علوم سیاسی دانشگاه مفید

تعداد صفحات

32

فصلنامه

فصلنامه علمی-پژوهشی علوم سیاسی، دوره 19، شماره 76 – زمستان 95

نویسنده

محمود شفیعی

ناشر

دانشگاه باقر العلوم (ع)

نقد و بررسی

هیچ دیدگاهی هنوز نیست.

اولین نفری باشید که نظر می دهید “عدالت سیاسی از منظر قرآن و روایات: تأملی در برابری سیاسی”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.