جلد پشتی
داخل رو نگاه کنید

تبیین اخبار طینت: توریه یا جبرگرایی؟

چکیده:
اعتقاد به جبر از مهم‌ترین چالش‌های کلامی است که در نیمه دوم سدۀ اول هجری از سوی معاویه در اسلام پایه‌گذاری شد و خلفای اموی در جهت ترویج آن کوشیدند. در برابر، مکتب تشیع از مخالفان سرسخت جبرگرایی بوده و به رهبری امامان اهل‌بیت(ع) همواره با این اعتقاد باطل جنگیده است؛ اما در‌عین‌حال روایت‌هایی موسوم به «روایت‌های طینت» از آن بزرگواران رسیده است که موهم اعتقاد به جبر است. در توجیه و تبیین این روایت‌ها و نشان‌دادن سازگاری آنها با اعتقاد به اختیار انسان در رفتار، کردار و باورها بسیار سخن گفته‌اند که به‌ظاهر ناتمام می‌نماید؛ از‌این‌رو ما ضمن پذیرش صدور فی الجمله این روایت‌ها، به این نتیجه رسیده‌ایم که ائمه به دلیل آنکه در شرایط تقیه قرار گرفته بودند، به‌ناچار به شیوۀ توریه سخن گفته و از واژه «طین» به‌عنوان یک نماد بهره گرفته‌اند؛ بنابراین روایت‌های طینت مفهومی جز آنچه از ظاهر آنها برمی‌آید، دارند و لازم است با نگاه به روایت‌هایی خارج از این باب شناخته ‌شوند.

تحصیلات

حسینعلی یوسف زاده –
سیدمحمدکاظم طباطبایی –
محمد غفوری‌نژاد –

سمت

حسینعلی یوسف زاده پژوهشگر در جایگاه هیأت علمی/ پزوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
سیدمحمدکاظم طباطبایی دانشیار دانشگاه قرآن و حدیث، قم، ایران.
محمد غفوری‌نژاد دانشیار دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران

تعداد صفحات

22

فصلنامه

فصلنامه نقد و نظر پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی دوره 24، شماره 96، زمستان 1398

نویسنده

حسینعلی یوسف زاده,

سید محمد کاظم طباطبایی,

محمود غفوری نژاد

ناشر

پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی

نقد و بررسی

هیچ دیدگاهی هنوز نیست.

اولین نفری باشید که نظر می دهید “تبیین اخبار طینت: توریه یا جبرگرایی؟”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

ده + 16 =