جلد پشتی
داخل رو نگاه کنید

الزامات اقتصاد اسلامی به عنوان علم بین رشته ای

چکیده:

اگر در اقتصاد اسلامی به مطالعه ربا پرداخته شود و برای آن ویژگی‌های و کارکردهایی به دست آمد که مطالعه‌های تجربی نیز آن را تأیید کردند؛آیا می‌توان هر پدیده‌ایی که همان ویژگی‌ها و کارکردها را در اقتصاد داشت، مشمول حکم ربا دانست یا دست کم از باب حفظ حریم ربا نسبت به آن محتاطانه برخورد کرد؟اگر چنین نتوان حکم کرد،در این صورت علم اقتصاد اسلامی دچار تهافت‌هایی می‌شود؛زیرا از سویی به علت ماهیت علمی باید تعمیم‌گرا بوده و به‌علت ماهیت دینی- اقتصادی خویش باید کارکردگرا باشد؛اما به‌علت نص‌گرایی و فقدان فلسفه اجتماعی فقه و نداشتن جهت در فقه باید از امور پیش‌گفته دست برداشت. روش دوم این است که ما مفهوم مصطلح را درک کرده،شرایط و چارچوب‌های آن را هضم کرده؛سپس نسبت به آنها به‌طور کلی اظهارنظر کنیم؛به‌طور مثال،درک درستی از بازار رقابت کامل،ویژگی‌ها و مفاهیم بنیادین آن پیدا کرده؛سپس بررسی کنیم که چگونه اسلام می‌تواند در این‌باره نظری داشته باشد و در صورت امکان نظریه اسلام در این موضوع،آن نظر کدام است؟ یکی دیگر از خلطها که با ظاهری علمی‌تر صورت می‌گیرد؛اما در حقیقت نتیجه امر واحد است،شتابزدگی نظریه‌پردازی بر مبنای ویژگی‌های ظاهری است. صرف‌نظر از بحث‌هایی که گروه‌هایی از اقتصاددانان مبنی بر عدم ضرورت فرض عقلانیت ارایه کرده‌اند و گروه‌هایی نیز به ضعف‌های این فرضیه اشاره داشته‌اند؛اما طرح مفهوم عقلانیت در علم اقتصاد با هدف کشف قانون‌های تعمیم‌یافته و قدرت پیش‌بینی علمی است که در چارچوب الگوهای اقتصادی و به‌ویژه الگوی کلاسیکی صورت می‌گیرد.

تحصیلات

اسدالله فرزین وش: –
محمدرضا یوسفی شیخ رباط: –
اکبر کمیجانی: دانشجوی دکترای اقتصاد مفید

سمت

اسدالله فرزین وش: دانشیار دانشگاه تهران
محمدرضا یوسفی شیخ رباط: استاد دانشگاه تهران
اکبر کمیجانی: –

تعداد صفحات

24

فصلنامه

فصلنامه علمی-پژوهشی اقتصاد اسلامی، دوره 11، شماره 43، زمستان 1390

نویسنده

اسدالله فرزین وش,

اکبر کمیجانی,

محمدرضا یوسفی شیخ‌رباط

ناشر

پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی

نقد و بررسی

هیچ دیدگاهی هنوز نیست.

اولین نفری باشید که نظر می دهید “الزامات اقتصاد اسلامی به عنوان علم بین رشته ای”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

5 + 4 =